Urban Design

2002 › 2012

Vaartkom Leuven

Masterplan en ruimtelijk projectmanagement voor de herontwikkeling van een voormalig havengebied


Masterplan et assistance à la gestion de projet pour la reconversion de l'ancien port


Masterplan and spatial project management for the development of a former canal district


Als voorbereiding op de valorisatie van zijn voormalige brouwerijgebouwen gaf AB Inbev in 2002 aan BUUR de opdracht om een masterplan op te maken voor de Leuvense Vaartkom. De Vaartkom is als industriële tewerkstellingspool volledig teloor gegaan. Het terrein beschikte echter over enorme troeven voor een geslaagde herontwikkeling als gemengd stedelijke gebied: de centrale ligging, de goede bereikbaarheid, de beschikbare ruimte, het patrimonium, het kanaal, …

Het masterplan benut elk van deze troeven maximaal en transformeert het gebied tot een nieuw, eigentijds centrum voor Leuven. Het ontwerp laat de Vaartkom opnieuw aansluiten bij het oude stadscentrum, zonder daarbij aan eigenheid in te boeten. De unieke randvoorwaarden geven aanleiding tot vernieuwende programma’s, bebouwing en publieke ruimte. Het plan voorziet een totale ontwikkeling van ongeveer 450.000 m² gemengd bouwprogramma.

BUUR werkte een samenhangende ontwikkelingsstrategie uit. Op basis van een globale stedenbouwkundige visie worden voor de verschillende sites in de Vaartkom de karakteristieken en de mogelijkheden tot herontwikkeling onderzocht via ontwerpend onderzoek. BUUR toonde hierbij vooral de mogelijkheden tot hergebruik van het waardevolle industrieel patrimonium aan. Door een globale reorganisatie van het verkeer ontstaat een verkeersluwe ruimte rondom de Vaartkom en wordt het netwerk van publieke ruimte versterkt. Met het openmaken van de Dijle krijgt de Vaartkom de nodige groene ruimte en vindt het gebied aansluiting bij het stadscentrum.

Na de goedkeuring van het masterplan werd BUUR in 2005 door de Stad Leuven aangesteld als projectmanager voor de implementatie van de herontwikkeling: uitwerking van een actieprogramma, overleg met betrokken actoren, voorbereiding van publiek-private samenwerkingen, verdere programmastudie, fasering, sensibilisering, de opmaak van een ruimtelijk uitvoeringsplan, … De Vlaamse Regering heeft in juli 2007 subsidies uit het stadsvernieuwingsfonds aan dit project toegekend.

De transformatie van de Vaartkom tot een levendig stadsdeel is inmiddels volop ingezet met een aantal belangrijke eerste realisaties: de hoofdzetel van Inbev, de multifunctionele bouwblokken als nieuw waterfront, het gerenoveerde OPEK-gebouw, de nieuwe toegang tot de Keizersberg en de omvorming van de voormalige brouwerij De Hoorn tot creatief bedrijvencentrum, waar ook het kantoor van BUUR gevestigd is. Ten noorden van de Vaartkom werd het Engels Plein heraangelegd en ontstond een gemengde ontwikkeling met commerciële functies, kantoren en woningen. In het gebied ‘Tussen Twee Waters’ werd met de ‘Balk van Beel’ een eerste gebouw voltooid, andere zijn momenteel in uitvoering.

In het westelijk deel van de Vaartkom heeft projectontwikkelaar ViRiX de oude Inbev-terreinen verworven en BUUR aangesteld om binnen de randvoorwaarden het RUP het masterplan nog verder te optimaliseren met aandacht voor nieuwe inzichten rond omgevingskwaliteit, bouwprogramma en ontwikkelingsstrategie. Dit vernieuwde masterplan vormde de basis voor een nieuwe ontwikkeling ‘DijleDelta’, die momenteel volop in uitvoering is. Rond het nieuwe Dijlepark ontstaan woningen, daarnaast wordt ook hier een deel van het industrieel erfgoed herbestemd.

 

PROJECTCODE: VAA
LOCATIE: Leuven
PERIODE: 2002 > 2008 – 2012
OPDRACHTGEVER: Inbev Belgium NV – Stad Leuven – Virix
PROJECTTEAM: BUUR
STATUS: opdracht volbracht | in realisatie

En 2002, préalablement à la valorisation de sa brasserie, AB Inbev a demandé à BUUR d’établir un masterplan pour le quartier ‘Vaartkom’ à Louvain. Le quartier a cessé d’être le pôle d’emploi industriel qu’il était jadis. Le terrain présente pourtant d’énormes atouts pour être redéveloppé comme zone urbaine mixte grâce à sa situation proche du centre à l’intérieur du Ring, sa bonne accessibilité, sa réserve de terrains, son patrimoine historique et la présence du canal.

Le masterplan mise maximalement sur chacun de ces atouts et transforme la zone en un nouveau centre contemporain pour Louvain. Le projet reconnectera le ‘Vaartkom’ au vieux centre-ville, sans lui faire perdre son autonomie. Des conditions préalables uniques permettront la réalisation de programmes novateurs qui portent tant sur le bâti que sur l’espace public. Le projet projette un développement d’un programme de bâti mixte d’environ 450.000 m².

BUUR a défini une stratégie de développement cohérente, basée sur une vision urbanistique globale. Celle-ci examine les caractéristiques et le potentiel de développement des différents sites du ‘Vaartkom’ à travers une étude exploratoire. BUUR a principalement mis l’accent sur le potentiel de réutilisation du patrimoine qui mérite d’être mis en valeur. Une réorganisation globale de la circulation permettra la création d’un espace à trafic modéré et le renforcement du réseau d’espace public. En dégageant la Dyle, le ‘Vaartkom’ pourra bénéficier d’espaces verts et sera à nouveau connecté au centre-ville.

Après avoir approuvé le schéma directeur, la ville de Louvain a désigné BUUR en 2005 comme le gestionnaire de projet pour la mise en œuvre du projet de redéveloppement. Cette gestion comprend l’implémentation d’un programme d’action, la concertation avec les acteurs concernés, la préparation des partenariats public-privé, le suivi de l’étude de programme, le phasage, la sensibilisation, l’établissement d’un plan de exécution spatiale…

En juillet 2007, le Gouvernement flamand a accordé au projet des subsides issus de son fond de rénovation urbaine.

 

CODE DU PROJET: VAA
LOCALISATION: Louvain
PERIODE: 2002 > 2008 – 2012
MAÎTRE D’OUVRAGE: Inbev Belgium NV – Ville de Louvain – Virix
ÉQUIPE: BUUR
STATUT: mission accomplie | en réalisation

Previous to the valorization of its former brewery, AB Inbev has charged BUUR in 2002 with the elaboration of a masterplan for the canal district in Leuven (Vaartkom). The ‘Vaartkom’ is no longer the industrial employment cluster that it used to be, but it still has some major assets to be developed as a mixed urban area: its location within the ring road, its excellent accessibility, the available space, the historic heritage, the canal…

The masterplan will fully exploit all the assets of the area and transform it into a new, modern center for the city of Louvain. The design will reconnect the neighbourhood to the old town without losing its identity. The unique conditions will result into innovative programs, construction and public spaces. The masterplan foresees the development of a mixed construction program totaling 450.000 m².

BUUR has elaborated a consistent development strategy. The features and the redevelopment possibilities of the different sites of the ‘Vaartkom’ will be based on a global urban vision and explored through design research. The global reorganization of the traffic will create a pedestrian friendly space around the ‘Vaartkom’ and reinforce the public space. By opening the ‘Dijle’, the ‘Vaartkom’ will not only get the necessary green space but also be connected to the center of Louvain.

After the approval of the masterplan, the city of Louvain has assigned BUUR as project manager for the implementation of the redevelopment. The assignment consists in the elaboration of an action program; the concertation with the different players involved; the preparation of the public-private cooperation. It also includes further program assessment, phasing, sensitization and the drawing up of a Spatial Execution Plan… In July 2007, the project has received subsidies from the Flemish Government stemming from the funds of town redevelopment (‘stadsvernieuwingsfonds’).

The transformation of the ‘Vaartkom’ into a vivid part of town has started by a number of important realizations: the headquarters of Inbev; the multifunctional construction blocks functioning as a new water front; and the conversion of the former brewery De Hoorn into a business center of creative companies, where the new offices of BUUR are located. The first phase of the development ‘Tussen Twee Waters’ in the eastern part of the area has begun by the construction of the ‘Balk van Beel’. The project developer ViRiX has acquired the old Inbev site situated in the western part of the ‘Vaartkom’, consisting of the bottling site, the brewery’s former headquarters and the buildings located between the ‘Vaartstraat’ and the ‘Sluisstraat’. BUUR has been assigned to optimize the masterplan within the context of the boundary conditions of the SEP, in accordance with the environment quality, the construction program and the development strategy.

 

PROJECT CODE: VAA
LOCATION: Leuven
PERIOD: 2002 > 2008 – 2012
CLIENT: Inbev Belgium NV – City of Leuven – Virix
TEAM: BUUR
STATUS: mission accomplished | in execution

7 images
Related.